دانشنامه

پته دوزی

پته دوزی یا سلسله دوزی

پته دوزی نوعی رو دوزی ایرانی است كه در آن نقش مورد نظر با سوزن دوزی بر سطح شال زمینه به وجود می آید.
در دایرة المعارف زرتشتیان پته را چنین تعریف می كنند :(نوعی گل و بته كه با دست بر روی شال های كركی می دوزند.)
این هنر از دیرباز میان مردم استان كرمان مرسوم بوده است.

به عقیده برخی دو دسته نقوش درختی و بوته ای كه بر پته ها دوخته می شود ریشه در افسانه ها و اساطیر دارد اما برخی دیگر این عقاید را رد می كنند.
پته سفید از این حیث مرغوب است كه رنگ آن نور را منعكس می كند و باعث خستگی چشم می شود از این رو دوخت به كندی پیش می رود و همچنین نواقص دوخت روی شال سفید بیشتر خود را نشان می دهد.


از ملزومات مرغوبیت پته بخیه های دوخت است.هرچه گره ها یا به اصطلاح بخیه ها به هم نزدیك تر ریزتر و متراكم تر باشند پته مرغوب تر است.
در گذشته برای پته دوزی علاوه بر نخ ریس از نخ های ابریشمی و گلابتون نیز استفاده می كردند كه نمونه های به جا مانده خود گواه تحول و دگرگونی در این هنر است.

پته سابقه تولید مشخصی ندارد اما با مروری بر سفرنامه ها .بخصوص سفرنامه شاردن این امر را به اثبات می رساند كه این سوزن دوزی در دوره صفوی رواج كامل داشت و به نقل از تاریخ كرمان نادرشاه افشار لباس هایی از پته بر تن می كرد ه است.


قدیمی ترین پته مربوط به قرن12هجری است كه به صورت سوزنی است و زمینه آن منقش به گل های ریز است كه با استفاده از نخ های ابریشمی دوخته شده است دور این سوزن دوزی پتك دوزی شده و حاشیه آن به صورت پته دوزی با نقش بته جقه های قهر و آشتی زینت داده شده است و اكنون در موزه هنرهای تزیینی نگه داری می شود.



نمونه دیگری از پته كرمان كه قدمت تاریخی دارد اثر فرج الله كرمانی است كه مربوط به سده سیزدهم هجری قمری است و ظرافت هنر و مهارت استاد در این كار ارزشمند به وضوح مشاهده می شود این پته نیز در موزه هنرهای تزیینی نگه داری می شود.

یكی دیگر از نمونه های رودوزی بسیار زیبا و بی نظیر كرمان روپوش مقبره شاه نعمت الله ولی است.
این پته در سال 1294هجری قمری بر شالی به طول 405سانتی متر و عرض 265سانتی متر خطه دوزی شده است.

دپارتمان علمی پژوهشی شركت تلفیق مینا و خاتم هوشمند


مقالات مرتبط
محصولات مرتبط با این مقاله
تماس با دفتر مرکزی

سیدخندان،سهرورردی شمالی ، خیابان شهید قندی ، کوچه نهم ، ساختمان رستا ، پلاک ۱ ، واحد 10 ، زنگ 10

پیام شرکت

فعالیت شرکت تلفیق مینا و خاتم هوشمند بصورت یک شخص حقوقی مستقل میباشد و هیچگونه وابستگی به ارگان ها و نهادهای دولتی و غیر دولتی ، قضایی و نظامی برای شرکت وجود ندارد.

اهداف شرکت

ایجاد اشتغال مستقل برای بازاریابان افزایش میزان صادرات و فروش صنایع دستی کشور افزایش تولید صنایع دستی و آشنایی خانواده های بیشتر در سراسر دنیا با صنایع دستی و بومی ایران حمایت از تولیدکنندگان صنایع دستی که طرف قرارداد میباشد.

تلفیق هنر - تمامی حقوق مادی و معنوی این وبسایت متعلق به تلفیق هنر است